استاد زبان و ادبیات فارسی دانشگاه خوارزمی، تهران، ایران.
10.22080/ltcat.2026.28207.1005
چکیده
رمان در جهان عرب و به ویژه در سده بیست و یکم جای شعر را در ادبیات گرفته وهم «دیوان عرب» شده است و هم نوع ادبی غالب در آن. جوایز متعدد داستانی و نیر شمارگان بالای رمان های متکثر و متعددی که هر سال از مسقط تا رباط منتشر میشود این امر را تأیید میکند. آخرین رمانی که توانست جایزه بسیار معتبر جهانی رمان عربی سال 2024 یا جایزۀ بوکر داستان عربی را از آنِ خود سازد رمان نقابی به رنگ آسمان باسم خندقچی است. با روش تحلیل توصیفی و رویکرد روایت شناسی این رمان را از چند زاویه کاویدیم: تکنیک شیوه های روایت؛ تک گویی درونی؛ شخصیت و شخصیت پردازی؛ واقعیت تاریخی و عدم قطعیت تا نشان دهیم نویسنده چگونه توانسته امر شخصی را با امر سیاسی به روشهای نوآورانه ترکیب کند و برای کشف سه نوع آگاهی: خود، دیگری و جهان، چه اشکال روایی جدیدی را به کار گیرد و واقعیت پیچیده و تلخ از هم پاشیدگی خانواده، آوارگی، نسل کشی و نژادپرستی را تشریح کند و رشتههای تاریخ، اسطوره و امروز را با ظرافت تمام در این روایت در هم تند.